Syr John Edward Lloyd
Hanesydd y tywysogion (wedi’i gofnodi)Yr hanesydd a ysgrifennodd yr hanes llawn cyntaf o Gymru o’r cyfnod cynharaf hyd 1282, ac a olygodd y Bywgraffiadur Cymreig.
Syr John Edward Lloyd
Hanes Cymru / Cymru’r Ugeinfed Ganrif
1939–2000
Y bocsiwr o Ferthyr Tudful a gollodd flaenau tri bys mewn damwain mewn ffatri ac a ddaeth, er hynny, yn bencampwr y byd.
Llun: Tai yng nghwm Tryweryn yng Nghapel Celyn, a dynnwyd gan Geoff Charles yn 1957 cyn boddi’r pentref · Geoff Charles, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Roedd Howard Winstone o Ferthyr Tudful yn bencampwr pwysau plu’r byd. Enillodd aur y Gymanwlad dros Gymru yng Nghaerdydd, daeth yn bencampwr Prydain ac Ewrop, ac yn 1968 enillodd deitl y byd yn y Royal Albert Hall. Yn 2005 pleidleisiodd pobl Merthyr ef yn ddinesydd mwyaf y dref.FfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus.
| Ganed | 15 Ebrill 1939, Merthyr TudfulFfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus. |
|---|---|
| Bu farw | 30 Medi 2000FfynhonnellHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011). |
| Teitlau | Aur y Gymanwlad 1958; Prydain 1961; Ewrop 1963; pwysau plu’r byd 1968FfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus. |
| Anrhydeddau | MBE, 1968; Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; cerflun yn Sgwâr Santes TudfulFfynhonnellHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011). |
Ganed Howard Winstone ym Merthyr Tudful yn 1939. Yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde mewn damwain, ac ailadeiladodd ei focsio o gwmpas ergyd chwith gyflym a syth yn lle hynny.FfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus.
Fel amatur enillodd 83 o’i 86 gornest. Yn 1958 roedd yn bencampwr pwysau bantam yr ABA, ac yng Ngemau’r Ymerodraeth a’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yr haf hwnnw enillodd y fedal aur dros Gymru. Y flwyddyn honno hefyd roedd yn Bersonoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru, y cyntaf o dair gwaith.FfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus.
Trodd yn broffesiynol yn 1959, dan reolaeth Eddie Thomas, cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop. Enillodd ei bedair gornest ar ddeg ar hugain gyntaf yn olynol.FfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus.
Ym mis Mai 1961 trechodd Terry Spinks yn Wembley i ddod yn bencampwr pwysau plu Prydain. Ym mis Gorffennaf 1963, yng Nghaerdydd, curodd yr Eidalwr Alberto Serti i ddod yn bencampwr Ewrop, ac amddiffynnodd ei deitlau ym Mhorthcawl, Wembley, Glasgow, Rhufain ac yn yr Eidal.FfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus.
Deirgwaith y cyfarfu â phencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Llundain, Caerdydd a Dinas Mecsico, ac yng Nghaerdydd yn 1967 dim ond hanner pwynt oedd rhyngddynt ar gardiau’r beirniaid.FfynhonnellHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).
Pan ymddeolodd Saldivar, ymladdodd Winstone Mitsunori Seki o Japan am deitl pwysau plu’r byd yn y Royal Albert Hall yn 1968. Enillodd pan ataliwyd yr ornest yn y nawfed rownd, ac roedd Saldivar yn y gynulleidfa i weld coroni ei hen wrthwynebydd.FfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus.
Ymddeolodd yn ddiweddarach y flwyddyn honno, yn naw ar hugain oed, ac fe’i gwnaed yn MBE.FfynhonnellHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).
Parhaodd i fyw ym Merthyr wedi ymddeol ac fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr y dref. Bu farw yn 2000, a’r flwyddyn wedyn dadorchuddiwyd cerflun efydd ohono gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful.FfynhonnellHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).
Yn 2005, pan nododd Merthyr gan mlynedd yn fwrdeistref sirol, enwodd pleidlais gyhoeddus ef yn Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful, o flaen Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest. Adroddwyd hanes ei fywyd yn y ffilm Risen yn 2011.FfynonellauHoward Winstone ↗Wikipedia (Saesneg)Howard Winstone MBE (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymro a fu’n bencampwr y byd, a aned ym Merthyr Tudful; fel amatur enillodd deitl pwysau bantam yr ABA yn 1958 a’r fedal aur yng Ngemau’r Ymerodraeth Brydeinig a’r Gymanwlad 1958 yng Nghaerdydd, dros Gymru; yn ei arddegau, yn gweithio mewn ffatri deganau, collodd flaenau tri bys ar ei law dde, a newidiodd ei ddull i ddibynnu ar ergyd syth â’r chwith; enillodd 83 o 86 gornest amatur; Personoliaeth Chwaraeon y Flwyddyn BBC Cymru yn 1958, 1963 ac 1967; troi’n broffesiynol yn 1959, dan reolaeth cyn-bencampwr pwysau welter Ewrop, Eddie Thomas; gornest broffesiynol gyntaf yn Wembley ym mis Chwefror 1959; enillodd ei 24 gornest gyntaf; pencampwr pwysau plu Prydain ym mis Mai 1961, gan guro Terry Spinks yn yr Empire Pool, Wembley; 34 buddugoliaeth yn olynol; amddiffynnodd deitl Prydain yn Wembley, Caerdydd a Glasgow; pencampwr pwysau plu Ewrop ym mis Gorffennaf 1963, gan guro’r Eidalwr Alberto Serti yng Nghaerdydd; amddiffynnodd y ddau deitl ym Mhorthcawl ac mewn mannau eraill; amddiffynnodd deitl Ewrop yn Llundain, Rhufain, yr Eidal ac yn Wembley; ymladdodd bencampwr y byd o Fecsico, Vicente Saldivar, yn Earls Court (1965), yng Nghaerdydd (1967), lle’r aeth y dyfarniad i Saldivar o hanner pwynt yn unig, ac yn Ninas Mecsico (1967); wedi i Saldivar ymddeol, curodd Winstone Mitsunori Seki o Japan yn y Royal Albert Hall yn 1968 am deitl pwysau plu’r byd y WBC, gyda Saldivar yn y gynulleidfa; ymddeolodd yn 1968 yn 29 oed; parhaodd i fyw ym Merthyr Tudful; MBE 1968; fe’i gwnaed yn Rhyddfreiniwr Merthyr Tudful; dadorchuddiwyd cerflun efydd gan y cerflunydd Cymreig David Petersen yn Sgwâr Santes Tudful, Merthyr, yn 2001; yn 2005 fe’i henwyd yn ‘Ddinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus, o flaen Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest; gwnaed ei fywyd yn ffilm, Risen (2011).Howard Winstone ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Howard Winstone (15 Ebrill 1939 – 30 Medi 2000), paffiwr o Gymru a fu’n bencampwr pwysau plu’r byd; ganed ym Merthyr Tudful; wedi ennill medal aur yng Ngemau’r Gymanwlad yng Nghaerdydd yn 1958 daeth yn baffiwr pwysau plu proffesiynol, dan reolaeth Eddie Thomas; enillodd bob un o’i 34 gornest gyntaf, gan ddod yn bencampwr Prydain yn 1961 ac wedyn yn bencampwr Ewrop; ar y pedwerydd cynnig daeth yn bencampwr y byd, gan orchfygu Mitsunori Seki o Japan yn 1968; enwyd yn Bersonoliaeth Chwaraeon Cymreig y Flwyddyn BBC Cymru yn 1963; yn 2005 curodd Owen Money, Richard Trevithick, Joseph Parry a’r Arglwyddes Charlotte Guest am y teitl ‘Dinesydd Mwyaf Merthyr Tudful’ mewn pleidlais gyhoeddus.
Ffynonellau a darllen pellach
Oxford Dictionary of National Biography (Saesneg) ↗Wicipedia ↗
Yr hanesydd a ysgrifennodd yr hanes llawn cyntaf o Gymru o’r cyfnod cynharaf hyd 1282, ac a olygodd y Bywgraffiadur Cymreig.
Syr John Edward LloydFe’i magwyd yn Llandudno, yn fab i saer o Gaergybi, ac arweiniodd Awstralia drwy’r Rhyfel Byd Cyntaf yn Brif Weinidog o 1915 i 1923.
Billy HughesPrif weinidog Cymraeg ei iaith rhwng 1916 a 1922, y gosododd ei Gyllideb y Bobl yn 1909 seiliau’r wladwriaeth les.
David Lloyd GeorgeAthro Bangor a ysgrifennodd ramadeg mawr y Gymraeg, gosod rheolau’r gynghanedd yn Cerdd Dafod, a rhoi i’r Gymraeg yr orgraff a ddefnyddia heddiw.
Syr John Morris-JonesYsgrifennwyd gan Ifan Cyhoeddwyd gyntaf Diweddarwyd ddiwethaf