David Edward Hughes
Dyfeisiwr y meicroffon (wedi’i gofnodi)Dyfeisiwr o deulu o Gorwen a adeiladodd y meicroffon carbon yn 1878 ac a oedd y cyntaf i anfon a derbyn tonnau radio, yn 1879.
David Edward Hughes

Hanes Cymru / Llinell amser / Y Gymru Ddiwydiannol
1878
Mae David Edward Hughes yn dangos ei feicroffon carbon, cyndad pob meicroffon ers hynny. Mae’n rhoi’r ddyfais i’r byd heb batent.
Llun: David Edward Hughes, 1890 · Unknown photographer, Parth cyhoeddus · Wikimedia Commons
Ar 8 Mai 1878 darllenodd T. H. Huxley bapur David Edward Hughes ar y meicroffon i’r Gymdeithas Frenhinol. Ni chymerodd Hughes batent arno erioed, gan gredu y dylai fod yn rhydd i bawb ei ddefnyddio.FfynhonnellDavid E. Hughes ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed ar 16 Mai 1830, efallai yn Llundain, efallai yng Nghorwen, i deulu cerddorol o’r Bala a aeth i America pan oedd yn saith oed; daeth yn athro cerdd yn Kentucky, a gwnaeth deligraff argraffu yn 1855; darllenwyd ei bapur ar y meicroffon i’r Gymdeithas Frenhinol ar 8 Mai 1878 gan T. H. Huxley; ni chymerodd batent ar y meicroffon erioed, gan gredu y dylai fod yn rhydd i eraill adeiladu arno; yn 1879 clywodd wreichion un peiriant mewn offer meicroffon ar wahân, darlledu radio yn fwy na thebyg; fe’i gwnaed yn Gymrawd y Gymdeithas Frenhinol yn 1880 ac enillodd ei Medal Frenhinol yn 1885; bu farw yn Llundain ar 22 Ionawr 1900 a gadael y rhan fwyaf o’i ffortiwn i bedwar ysbyty yn Llundain.
| Dangoswyd | Y Gymdeithas Frenhinol, 8 Mai 1878 |
|---|---|
| Teulu | O’r Bala |
| Patent | Dim: fe’i rhoddodd yn rhad |
| Anrhydeddau | Cymrawd y Gymdeithas Frenhinol 1880, y Fedal Frenhinol 1885 |
Ganed Hughes ar 16 Mai 1830, yn Llundain yn ôl y farn gyffredin, er efallai mai yng Nghorwen, i deulu o’r Bala. Aethant i America pan oedd yn saith oed, a daeth yn athro cerdd yng Ngholeg St Joseph, Bardstown, Kentucky.FfynonellauDavid E. Hughes ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed ar 16 Mai 1830, efallai yn Llundain, efallai yng Nghorwen, i deulu cerddorol o’r Bala a aeth i America pan oedd yn saith oed; daeth yn athro cerdd yn Kentucky, a gwnaeth deligraff argraffu yn 1855; darllenwyd ei bapur ar y meicroffon i’r Gymdeithas Frenhinol ar 8 Mai 1878 gan T. H. Huxley; ni chymerodd batent ar y meicroffon erioed, gan gredu y dylai fod yn rhydd i eraill adeiladu arno; yn 1879 clywodd wreichion un peiriant mewn offer meicroffon ar wahân, darlledu radio yn fwy na thebyg; fe’i gwnaed yn Gymrawd y Gymdeithas Frenhinol yn 1880 ac enillodd ei Medal Frenhinol yn 1885; bu farw yn Llundain ar 22 Ionawr 1900 a gadael y rhan fwyaf o’i ffortiwn i bedwar ysbyty yn Llundain.David Edward Hughes ↗Wikipedia, gyda’i ffynonellau (Saesneg)Bu farw yn Llundain, 22 Ionawr 1900; o’r Bala y daeth ei deulu. Daeth ei delegraff argraffu (1855) yn safon ar draws Ewrop, ac yn 1878 cyhoeddodd ei waith ar y meicroffon carbon.
Yn 1855 gwnaeth delegraff argraffu a ddaeth yn safon ar draws Ewrop, ac yn 1860 rhoddodd Napoleon III y Légion d’honneur iddo.FfynonellauDavid Edward Hughes ↗Wikipedia, gyda’i ffynonellau (Saesneg)Bu farw yn Llundain, 22 Ionawr 1900; o’r Bala y daeth ei deulu. Daeth ei delegraff argraffu (1855) yn safon ar draws Ewrop, ac yn 1878 cyhoeddodd ei waith ar y meicroffon carbon.David E. Hughes ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed ar 16 Mai 1830, efallai yn Llundain, efallai yng Nghorwen, i deulu cerddorol o’r Bala a aeth i America pan oedd yn saith oed; daeth yn athro cerdd yn Kentucky, a gwnaeth deligraff argraffu yn 1855; darllenwyd ei bapur ar y meicroffon i’r Gymdeithas Frenhinol ar 8 Mai 1878 gan T. H. Huxley; ni chymerodd batent ar y meicroffon erioed, gan gredu y dylai fod yn rhydd i eraill adeiladu arno; yn 1879 clywodd wreichion un peiriant mewn offer meicroffon ar wahân, darlledu radio yn fwy na thebyg; fe’i gwnaed yn Gymrawd y Gymdeithas Frenhinol yn 1880 ac enillodd ei Medal Frenhinol yn 1885; bu farw yn Llundain ar 22 Ionawr 1900 a gadael y rhan fwyaf o’i ffortiwn i bedwar ysbyty yn Llundain.

Yn 1879 clywodd wreichion ei gyfarpar mewn set meicroffon ar wahân, trosglwyddiad radio yn ôl pob tebyg, ac ar 20 Chwefror 1880 dangosodd hynny i wŷr y Gymdeithas Frenhinol.FfynhonnellDavid E. Hughes ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed ar 16 Mai 1830, efallai yn Llundain, efallai yng Nghorwen, i deulu cerddorol o’r Bala a aeth i America pan oedd yn saith oed; daeth yn athro cerdd yn Kentucky, a gwnaeth deligraff argraffu yn 1855; darllenwyd ei bapur ar y meicroffon i’r Gymdeithas Frenhinol ar 8 Mai 1878 gan T. H. Huxley; ni chymerodd batent ar y meicroffon erioed, gan gredu y dylai fod yn rhydd i eraill adeiladu arno; yn 1879 clywodd wreichion un peiriant mewn offer meicroffon ar wahân, darlledu radio yn fwy na thebyg; fe’i gwnaed yn Gymrawd y Gymdeithas Frenhinol yn 1880 ac enillodd ei Medal Frenhinol yn 1885; bu farw yn Llundain ar 22 Ionawr 1900 a gadael y rhan fwyaf o’i ffortiwn i bedwar ysbyty yn Llundain.

Fe’i gwnaed yn Gymrawd y Gymdeithas Frenhinol ym mis Mehefin 1880 ac enillodd ei Medal Frenhinol yn 1885, a rhoddwyd ei Medal Hughes yn ei enw er 1902. Bu farw yn Llundain ar 22 Ionawr 1900 a gadawodd y rhan fwyaf o’i ffortiwn, £473,034, i bedwar ysbyty yn Llundain.FfynhonnellDavid E. Hughes ↗Wikipedia (Saesneg)Ganed ar 16 Mai 1830, efallai yn Llundain, efallai yng Nghorwen, i deulu cerddorol o’r Bala a aeth i America pan oedd yn saith oed; daeth yn athro cerdd yn Kentucky, a gwnaeth deligraff argraffu yn 1855; darllenwyd ei bapur ar y meicroffon i’r Gymdeithas Frenhinol ar 8 Mai 1878 gan T. H. Huxley; ni chymerodd batent ar y meicroffon erioed, gan gredu y dylai fod yn rhydd i eraill adeiladu arno; yn 1879 clywodd wreichion un peiriant mewn offer meicroffon ar wahân, darlledu radio yn fwy na thebyg; fe’i gwnaed yn Gymrawd y Gymdeithas Frenhinol yn 1880 ac enillodd ei Medal Frenhinol yn 1885; bu farw yn Llundain ar 22 Ionawr 1900 a gadael y rhan fwyaf o’i ffortiwn i bedwar ysbyty yn Llundain.

Ffynonellau a darllen pellach
Dyfeisiwr o deulu o Gorwen a adeiladodd y meicroffon carbon yn 1878 ac a oedd y cyntaf i anfon a derbyn tonnau radio, yn 1879.
David Edward HughesMae Joseph Parry o Ferthyr, a fu’n fachgen yn y ffwrneisi pwdlo, yn cyfansoddi Myfanwy, ymhlith y caneuon Cymraeg mwyaf poblogaidd.
MyfanwySefydlir Cymdeithas Bêl-droed Cymru yn Wrecsam ac mae Cymru’n chwarae’r Alban yn ei gêm ryngwladol gyntaf, y trydydd tîm cenedlaethol hynaf yn y byd.
Cymdeithas Bêl-droed CymruMae Sarah Jane Rees, Cranogwen, merch y capten llong a fu’n dysgu morwriaeth, yn dod yn olygydd Y Frythones, cylchgrawn Cymraeg i fenywod.
Cranogwen yn golygu Y FrythonesMae Llanelli yn gwneud cymaint o dunplat y byd nes ei galw’n Tinopolis. Mae ei chefnogwyr rygbi yn dal i ganu Sosban Fach.
Tre’r SosbanYsgrifennwyd gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf