Ar 8 Medi 1468 gwnaed Wiliam Herbert o Raglan yn iarll Penfro. Ef oedd y cyntaf o uchelwyr Cymru i ddod yn un o arglwyddi Lloegr.FfynonellauHerbert, William (died 1469), earl of Pembroke, soldier and statesman ↗Howell Thomas Evans, Y Bywgraffiadur Cymreig, 1959 (Saesneg)Mab Syr Wiliam ap Thomas o Raglan a Gwladus, merch Dafydd Gam; o hynny ymlaen bwriodd ei goelbren gyda phlaid York; fe’i gwnaed yn arglwydd Herbert o Raglan; fe’i comisiynwyd i ddarostwng Harlech, a oedd yn dal gan blaid Lancaster, ac ildiodd y castell ym mis Awst 1468, ac yn wobr cafodd iarllaeth Penfro (8 Medi); mewn cerdd drawiadol galwodd Guto’r Glyn arno i fod yn arweinydd cenedlaethol a gyrru swyddogion Seisnig o Gymru; ganddo ef yr oedd gofal y Harri Tudur ifanc; fe’i trechwyd ym Mrwydr Edgecote ym mis Gorffennaf 1469, ei ddal a’i ddienyddio.Being loyal to the royals rewards ambitious Welshman (Raglan Castle) ↗Cadw, cadw.gov.wales (Saesneg)Syr Wiliam Herbert a gododd y rhan fwyaf o’r castell sy’n sefyll heddiw, gan ychwanegu porthdy newydd a dau gwrt mawr o ystafelloedd at waith ei dad; canmolodd y bardd Dafydd Llwyd ei ‘gant o ystafelloedd’ yn llawn gwledd; magwyd y Harri Tudur ifanc yn Rhaglan; yn 1468 fe’i gwnaed yn iarll Penfro am gipio Harlech, y cyntaf o uchelwyr Cymru i ddod yn un o arglwyddi Lloegr; wedi’i ddal yn Edgecote yn 1469 a’i ddienyddio drannoeth, fe’i claddwyd yn Nhyndyrn.
| Iarll Penfro | 8 Medi 1468 |
|---|---|
| Tad | Syr Wiliam ap Thomas o Raglan |
| Taid | Dafydd Gam, drwy ei fam Gwladus |
Teulu o Gymry’n codi#
Roedd yn fab i Syr Wiliam ap Thomas o Raglan ac i Wladus, merch Dafydd Gam. Cymerodd ochr York yn Rhyfeloedd y Rhosynnau, a gwnaeth Edward IV ef yn arglwydd Herbert o Raglan.FfynonellauHerbert, William (died 1469), earl of Pembroke, soldier and statesman ↗Howell Thomas Evans, Y Bywgraffiadur Cymreig, 1959 (Saesneg)Mab Syr Wiliam ap Thomas o Raglan a Gwladus, merch Dafydd Gam; o hynny ymlaen bwriodd ei goelbren gyda phlaid York; fe’i gwnaed yn arglwydd Herbert o Raglan; fe’i comisiynwyd i ddarostwng Harlech, a oedd yn dal gan blaid Lancaster, ac ildiodd y castell ym mis Awst 1468, ac yn wobr cafodd iarllaeth Penfro (8 Medi); mewn cerdd drawiadol galwodd Guto’r Glyn arno i fod yn arweinydd cenedlaethol a gyrru swyddogion Seisnig o Gymru; ganddo ef yr oedd gofal y Harri Tudur ifanc; fe’i trechwyd ym Mrwydr Edgecote ym mis Gorffennaf 1469, ei ddal a’i ddienyddio.William Herbert, 1st Earl of Pembroke (died 1469) ↗Wikipedia (Saesneg)Mab Wiliam ap Thomas, sylfaenydd castell Rhaglan, a Gwladys ferch Dafydd Gam; o blaid York yn Rhyfeloedd y Rhosynnau; gwnaeth Edward IV ef yn farwn Herbert o Raglan ac yn Farchog y Gardas yn 1461; daeth yn iarll Penfro yn lle Siasbar Tudur, a rhoddodd hynny gastell Penfro iddo a gofal Harri Tudur; dienyddiwyd ef a’i frawd Rhisiart gan Warwick yn Northampton wedi brwydr Edgecote yn 1469.
Rhaglan#
Herbert a gododd y rhan fwyaf o’r castell sy’n sefyll yn Rhaglan heddiw, gyda’i borthdy a’i ddau gwrt mawr. Canmolodd y bardd Dafydd Llwyd ei ‘gant o ystafelloedd’ yn llawn gwledd.FfynhonnellBeing loyal to the royals rewards ambitious Welshman (Raglan Castle) ↗Cadw, cadw.gov.wales (Saesneg)Syr Wiliam Herbert a gododd y rhan fwyaf o’r castell sy’n sefyll heddiw, gan ychwanegu porthdy newydd a dau gwrt mawr o ystafelloedd at waith ei dad; canmolodd y bardd Dafydd Llwyd ei ‘gant o ystafelloedd’ yn llawn gwledd; magwyd y Harri Tudur ifanc yn Rhaglan; yn 1468 fe’i gwnaed yn iarll Penfro am gipio Harlech, y cyntaf o uchelwyr Cymru i ddod yn un o arglwyddi Lloegr; wedi’i ddal yn Edgecote yn 1469 a’i ddienyddio drannoeth, fe’i claddwyd yn Nhyndyrn.
Galwad y beirdd#
Roedd Herbert yn noddwr i’r beirdd. Galwodd Guto’r Glyn arno i fod yn arweinydd cenedlaethol a gyrru swyddogion Seisnig o Gymru.FfynhonnellHerbert, William (died 1469), earl of Pembroke, soldier and statesman ↗Howell Thomas Evans, Y Bywgraffiadur Cymreig, 1959 (Saesneg)Mab Syr Wiliam ap Thomas o Raglan a Gwladus, merch Dafydd Gam; o hynny ymlaen bwriodd ei goelbren gyda phlaid York; fe’i gwnaed yn arglwydd Herbert o Raglan; fe’i comisiynwyd i ddarostwng Harlech, a oedd yn dal gan blaid Lancaster, ac ildiodd y castell ym mis Awst 1468, ac yn wobr cafodd iarllaeth Penfro (8 Medi); mewn cerdd drawiadol galwodd Guto’r Glyn arno i fod yn arweinydd cenedlaethol a gyrru swyddogion Seisnig o Gymru; ganddo ef yr oedd gofal y Harri Tudur ifanc; fe’i trechwyd ym Mrwydr Edgecote ym mis Gorffennaf 1469, ei ddal a’i ddienyddio.
Yr iarllaeth oedd ei wobr am gipio Harlech. O fewn blwyddyn roedd wedi marw, wedi’i drechu yn Edgecote ym mis Gorffennaf 1469 a’i ddienyddio drannoeth. Fe’i claddwyd yn Nhyndyrn.FfynonellauHerbert, William (died 1469), earl of Pembroke, soldier and statesman ↗Howell Thomas Evans, Y Bywgraffiadur Cymreig, 1959 (Saesneg)Mab Syr Wiliam ap Thomas o Raglan a Gwladus, merch Dafydd Gam; o hynny ymlaen bwriodd ei goelbren gyda phlaid York; fe’i gwnaed yn arglwydd Herbert o Raglan; fe’i comisiynwyd i ddarostwng Harlech, a oedd yn dal gan blaid Lancaster, ac ildiodd y castell ym mis Awst 1468, ac yn wobr cafodd iarllaeth Penfro (8 Medi); mewn cerdd drawiadol galwodd Guto’r Glyn arno i fod yn arweinydd cenedlaethol a gyrru swyddogion Seisnig o Gymru; ganddo ef yr oedd gofal y Harri Tudur ifanc; fe’i trechwyd ym Mrwydr Edgecote ym mis Gorffennaf 1469, ei ddal a’i ddienyddio.Being loyal to the royals rewards ambitious Welshman (Raglan Castle) ↗Cadw, cadw.gov.wales (Saesneg)Syr Wiliam Herbert a gododd y rhan fwyaf o’r castell sy’n sefyll heddiw, gan ychwanegu porthdy newydd a dau gwrt mawr o ystafelloedd at waith ei dad; canmolodd y bardd Dafydd Llwyd ei ‘gant o ystafelloedd’ yn llawn gwledd; magwyd y Harri Tudur ifanc yn Rhaglan; yn 1468 fe’i gwnaed yn iarll Penfro am gipio Harlech, y cyntaf o uchelwyr Cymru i ddod yn un o arglwyddi Lloegr; wedi’i ddal yn Edgecote yn 1469 a’i ddienyddio drannoeth, fe’i claddwyd yn Nhyndyrn.

Ffynonellau a darllen pellach
Coflein: cofnod cenedlaethol y safle hwn ↗Cadw: cofnod yr adeilad rhestredig ↗Wicipedia ↗





