Syr John Edward Lloyd
Hanesydd y tywysogion (wedi’i gofnodi)Yr hanesydd a ysgrifennodd yr hanes llawn cyntaf o Gymru o’r cyfnod cynharaf hyd 1282, ac a olygodd y Bywgraffiadur Cymreig.
Syr John Edward Lloyd
Hanes Cymru / Cymru’r Ugeinfed Ganrif
1934–2009
Economegydd a aned yn Abertawe a enillodd Wobr Nobel yn 2003 am ddulliau a ddefnyddir heddiw i astudio prisiau, marchnadoedd a’r hinsawdd ledled y byd.
Llun: Tai yng nghwm Tryweryn yng Nghapel Celyn, a dynnwyd gan Geoff Charles yn 1957 cyn boddi’r pentref · Geoff Charles, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Enillodd Syr Clive Granger, a aned yn Abertawe, wobr Nobel am economeg yn 2003. Newidiodd ei syniadau am y ffordd y mae rhifau’n newid dros amser, achosiaeth Granger a chyd-integreiddio, y ffordd y mae economegwyr ym mhobman yn darllen ffigurau masnach, prisiau ac arian.FfynonellauClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.Clive Granger ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), economegydd a anwyd yn Abertawe, Cymru; Athro ym Mhrifysgol California, San Diego; enillodd y wobr Nobel yn 2003, gyda Robert F. Engle o Efrog Newydd, am ei waith ym myd economeg; mab Edward John Granger ac Evelyn Granger; symudodd y teulu i Lincoln, Caergrawnt ac yna Nottingham, lle’r aeth i’r brifysgol i astudio mathemateg ac fe’i gwnaed yn ddarlithydd yno.
| Ganed | 4 Medi 1934, AbertaweFfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004. |
|---|---|
| Bu farw | 27 Mai 2009, La Jolla, CaliforniaFfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004. |
| Maes | Econometreg, astudio ffigurau economaidd dros amserFfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004. |
| Anrhydeddau | Gwobr Nobel 2003; urddo’n farchog 2005FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004. |
Ganed Clive William John Granger yn Abertawe i Edward ac Evelyn Granger. Symudodd y teulu i Lincoln y flwyddyn wedyn, ac yn y rhyfel aeth ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica.FfynonellauClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.Clive Granger ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), economegydd a anwyd yn Abertawe, Cymru; Athro ym Mhrifysgol California, San Diego; enillodd y wobr Nobel yn 2003, gyda Robert F. Engle o Efrog Newydd, am ei waith ym myd economeg; mab Edward John Granger ac Evelyn Granger; symudodd y teulu i Lincoln, Caergrawnt ac yna Nottingham, lle’r aeth i’r brifysgol i astudio mathemateg ac fe’i gwnaed yn ddarlithydd yno.
Wedi’r rhyfel ymgartrefodd y teulu yn Nottingham, lle taniodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol. Roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn un ar bymtheg am swydd mewn banc, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i aros ac anelu am y brifysgol.FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.
Graddiodd mewn mathemateg yn Nottingham yn 1955, ac yn ddim ond un ar hugain fe’i gwnaed yn ddarlithydd ystadegaeth yno. Dewisodd astudio cyfresi amser, ffigurau a fesurir dro ar ôl tro dros amser, am y teimlai mai ychydig o waith a wnaed arnynt eto, ac yn 1959 enillodd ei ddoethuriaeth.FfynonellauClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.Clive Granger ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), economegydd a anwyd yn Abertawe, Cymru; Athro ym Mhrifysgol California, San Diego; enillodd y wobr Nobel yn 2003, gyda Robert F. Engle o Efrog Newydd, am ei waith ym myd economeg; mab Edward John Granger ac Evelyn Granger; symudodd y teulu i Lincoln, Caergrawnt ac yna Nottingham, lle’r aeth i’r brifysgol i astudio mathemateg ac fe’i gwnaed yn ddarlithydd yno.
Dilynodd blwyddyn yn Princeton, lle bu’n gweithio gyda Michio Hatanaka i’r ystadegydd John Tukey ar y rhythmau cudd mewn data economaidd. Helpodd eu llyfr, Spectral Analysis of Economic Time Series (1964), i ddod â’r dulliau newydd i fyd economeg.FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.
Yn 1969 gosododd brawf sy’n dwyn ei enw heddiw. Mae achosiaeth Granger yn gofyn cwestiwn syml: a yw gwybod gorffennol un set o ffigurau yn helpu i ragweld set arall? Roedd yn un o’r syniadau a wnaeth ei enw.FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.
Gyda’i fyfyriwr Paul Newbold ysgrifennodd lyfr safonol ar ragweld, ac yn 1974 bapur enwog yn dangos y gall dwy gyfres ddigyswllt ymddangos fel petaent yn symud gyda’i gilydd ar hap. Arweiniodd hynny economegwyr i edrych eto ar lawer o’u gwaith blaenorol.FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.
Wedi dwy flynedd ar hugain yn Nottingham symudodd yn 1974 i Brifysgol California, San Diego. Yno, gyda Robert Engle, datblygodd gyd-integreiddio, ffordd o ganfod y cysylltiadau hirdymor rhwng ffigurau fel prisiau a chyflogau sy’n crwydro i fyny ac i lawr. Fe’i cyhoeddwyd ganddynt yn 1987.FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.
Am y gwaith hwnnw rhannodd y ddau ddyn wobr Nobel am economeg yn 2003. Newidiodd eu gwaith o’r gwraidd y ffordd y mae economegwyr yn astudio data ariannol ac economaidd.FfynonellauClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.Clive Granger ↗Wicipedia CymraegErthygl Gymraeg: Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), economegydd a anwyd yn Abertawe, Cymru; Athro ym Mhrifysgol California, San Diego; enillodd y wobr Nobel yn 2003, gyda Robert F. Engle o Efrog Newydd, am ei waith ym myd economeg; mab Edward John Granger ac Evelyn Granger; symudodd y teulu i Lincoln, Caergrawnt ac yna Nottingham, lle’r aeth i’r brifysgol i astudio mathemateg ac fe’i gwnaed yn ddarlithydd yno.
Trodd ei ddulliau at y byd ehangach hefyd, gan ragweld colli coedwig yn yr Amazon. Priododd Patricia yn 1960, a chawsant fab, Mark, a merch, Claire.FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.
Fe’i hurddwyd yn farchog yn 2005, a’r flwyddyn honno enwodd Nottingham ei hadeilad economeg ar ei ôl. Roedd yn Gymrawd y Gymdeithas Econometrig ac yn Gymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig.FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.
Yn 2004 pleidleisiodd pobl Cymru ef yn un o’r 100 Arwr Cymreig. Bu farw yng Nghalifornia yn 2009.FfynhonnellClive Granger ↗Wikipedia (Saesneg)Syr Clive William John Granger (4 Medi 1934 – 27 Mai 2009), econometregydd Prydeinig sy’n adnabyddus am ei gyfraniadau i ddadansoddi cyfresi amser aflinol; dysgodd ym Mhrifysgol Nottingham ac ym Mhrifysgol California, San Diego; Gwobr Goffa Nobel mewn Gwyddorau Economaidd 2003 gyda Robert F. Engle am ddadansoddi data cyfresi amser, gwaith a newidiodd yn sylfaenol y ffordd y mae economegwyr yn dadansoddi data ariannol a macro-economaidd; ganed yn Abertawe i Edward John Granger ac Evelyn Granger, a symudodd i Lincoln y flwyddyn wedyn; yn y rhyfel symudodd ef a’i fam i Gaergrawnt tra gwasanaethai ei dad gyda’r Llu Awyr yng Ngogledd Affrica; ysgol uwchradd yng Nghaergrawnt a Nottingham, lle anogodd dau athro ei ddiddordeb mewn ffiseg a mathemateg gymhwysol; roedd wedi disgwyl gadael yr ysgol yn 16 am swyddfa banc neu yswiriant, ond anogodd ei ffrindiau a’i dad ef i’r chweched dosbarth; BA mewn mathemateg yn Nottingham 1955; darlithydd iau mewn ystadegaeth yno yn 1956, yn 21 oed; PhD 1959, ‘Testing for Non-stationarity’; 1959–60 yn Princeton ar Gymrodoriaeth Harkness, ar wahoddiad Oskar Morgenstern, yn gweithio gyda Michio Hatanaka yn gynorthwywyr i John Tukey ar ddadansoddiad Fourier o ddata economaidd; Spectral Analysis of Economic Time Series (1964); ‘The typical spectral shape of an economic variable’ (Econometrica, 1966); y ddau’n ddylanwadol wrth i’r dulliau newydd gael eu mabwysiadu; athro llawn yn Nottingham; cyflwynodd achosiaeth Granger mewn papur yn Econometrica yn 1969; gyda Paul Newbold llyfr a ddaeth yn gyfeirlyfr safonol ar ragweld cyfresi amser (1977) a’r papur enwog yn 1974 ar atchweliad ffug, a arweiniodd at ailwerthuso gwaith empirig mewn economeg; 22 mlynedd yn Nottingham; yn 2005 ailenwyd adeilad Economeg a Daearyddiaeth Nottingham yn Adeilad Syr Clive Granger; symudodd i UC San Diego yn 1974; gyda Robert Engle datblygodd gyd-integreiddio, a gyflwynwyd mewn papur yn Econometrica yn 1987, ac am hynny dyfarnwyd gwobr Nobel iddo yn 2003; defnyddiodd ddulliau cyfresi amser i ragweld datgoedwigo yng nghoedwig law’r Amazon; ymddeolodd 2003 yn athro emeritws; priododd Patricia yn 1960, mab Mark a merch Claire; bu farw yn La Jolla, California, 27 Mai 2009; Marchog 2005; Cymrawd y Gymdeithas Econometrig 1972; Cymrawd Gohebol yr Academi Brydeinig 2002; pleidleisiwyd yn un o’r 100 Arwr Cymreig yn 2004.
Ffynonellau a darllen pellach
Oxford Dictionary of National Biography (Saesneg) ↗Encyclopaedia Britannica (Saesneg) ↗Wicipedia ↗
Mae darllen y dudalen hon yn casglu ei cherdyn. Casglwch bob cerdyn yn y set. Eich holl gardiau →
Yr hafalnod, y gell danwydd, y meicroffon a’r rhyngrwyd.
1/10Robert Recorde c. 1512–1558SG
2/10Syr William Grove 1811–1896AW
3/10Alfred Russel Wallace 1823–1913DH
4/10David Edward Hughes 1831–1900SP
5/10Syr William Preece 1834–1913DD
6/10Donald Davies 1924–2000BJ
7/10Brian Josephson born 1940SG
8/10Syr Clive Granger 1934–2009SE
9/10Syr Martin Evans b. 1941TJ
10/10Tom Parry Jones 1935–2013Yr hanesydd a ysgrifennodd yr hanes llawn cyntaf o Gymru o’r cyfnod cynharaf hyd 1282, ac a olygodd y Bywgraffiadur Cymreig.
Syr John Edward LloydFe’i magwyd yn Llandudno, yn fab i saer o Gaergybi, ac arweiniodd Awstralia drwy’r Rhyfel Byd Cyntaf yn Brif Weinidog o 1915 i 1923.
Billy HughesPrif weinidog Cymraeg ei iaith rhwng 1916 a 1922, y gosododd ei Gyllideb y Bobl yn 1909 seiliau’r wladwriaeth les.
David Lloyd GeorgeAthro Bangor a ysgrifennodd ramadeg mawr y Gymraeg, gosod rheolau’r gynghanedd yn Cerdd Dafod, a rhoi i’r Gymraeg yr orgraff a ddefnyddia heddiw.
Syr John Morris-JonesYsgrifennwyd gan Ifan Cyhoeddwyd gyntaf Diweddarwyd ddiwethaf