Hanes Cymru / Trefi a phentrefi / Sir Benfro

Sir Benfro

Saundersfoot

Codwyd ei harbwr tua 1830 i allforio glo carreg caled maes glo Sir Benfro.

Llun: Harbwr a phentref Saundersfoot · Rollercow, CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Gwrando ar y dudalen hon 2 munud · Darllenir gan Nia, un o leisiau cyfrifiadurol Microsoft
Sir Benfro51.710° N, 4.697° WAgor mewn map ↗

Ystyr yr enw

Saundersfoot: o enw teulu, Saunders, a ‘foot’ am droed y cwm yn ôl pob tebyg

Datgodio unrhyw enw lle arall →

Tyfodd Saundersfoot, Llanussyllt gynt, llan Sant Ussyllt, o draeth lle llwythid glo yn harbwr bach prysur i lo carreg y pyllau lleol.

Caniatáu’r harbwr1829
Glanfeydd yn 18375
Nofwyr Dydd Calan, 2016dros 1,500

Sant Ussyllt

Yng Nghymru’r Oesoedd Canol Llanussyllt oedd y lle, ac wedi’r goncwest Normanaidd St Issels, ar ôl eglwys blwyf Sant Ussyllt. Saif yr eglwys mewn pant i’r gogledd o’r pentref ac mae’n rhestredig Gradd II*.

Glo a haearn

Roedd glo wedi’i allforio o’r traeth ers canrifoedd pan roddodd y Senedd ganiatâd i Gwmni Rheilffordd a Harbwr Saundersfoot yn 1829 i godi harbwr i’r glo carreg. Erbyn 1837 roedd ganddo bum glanfa i lo a mwyn haearn.

Y tramffyrdd

Deuai tramffyrdd â’r glo o bwll Bonville’s Court ac o Stepaside, a llinell tramffordd Stepaside sy’n ffurfio glan y môr heddiw.

Peiriant hedfan Bill Frost

Cofrestrodd William Frost, a aned yn Saundersfoot yn 1848, batent ar ei beiriant hedfan yn 1894, yn rhannol yn falŵn ac yn rhannol yn gleidr, a dywedir iddo ei hedfan yma tua 1896.

Diwydiant a gwaith

Ar fap y trefi →

Ffynonellau a darllen pellach

Wikipedia (Saesneg) ↗

Ysgrifennwyd gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf