Hanes Cymru / Trefi a phentrefi / Gwynedd

Gwynedd

Llanystumdwy

Lle magwyd David Lloyd George, ym mwthyn ei ewythr; mae wedi’i gladdu wrth yr afon yma.

Llun: Highgate, Llanystumdwy · Alan Fryer, CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Gwrando ar y dudalen hon 2 munud · Darllenir gan Nia, un o leisiau cyfrifiadurol Microsoft
Gwynedd52.918° N, 4.273° WAgor mewn map ↗

Ystyr yr enw

Llanystumdwy: llan ar ystum afon Dwy(for)

Llanystumdwy

  • Llan eglwys, tir sanctaidd caeedig
  • ystum tro mewn afon
  • dwy afon Dwy (Dwyfor)

Datgodio unrhyw enw lle arall →

Llanystumdwy, ar afon Dwyfor yn Eifionydd, yw’r pentref lle magwyd David Lloyd George, a lle mae’n gorwedd. Daeth y bachgen o fwthyn y crydd yn Brif Weinidog.

Cartref bore oes Lloyd GeorgeHighgate
Prif Weinidog1916 hyd 1922
Agor yr amgueddfa1960

Richard Lloyd

Ganed Lloyd George ym Manceinion yn 1863 i rieni o Gymry. Wedi marw ei dad daeth ei fam â’r teulu adref i Lanystumdwy, lle daeth ei brawd Richard Lloyd, crydd a phregethwr lleyg, yn ‘ddylanwad aruthrol ar ei nai’.

O Eifionydd i Downing Street

Daeth yn gyfreithiwr yn 1884, enillodd Fwrdeistrefi Caernarfon yn 1890 a bu’n un o arweinwyr Cymru Fydd. Bu’n Ganghellor y Trysorlys o 1908 hyd 1915 ac yn Brif Weinidog o 1916 hyd 1922, a bu farw yn Llanystumdwy ar 26 Mawrth 1945.

Ymweld

Mae Amgueddfa Lloyd George, a agorwyd yn 1960 mewn adeilad gan Clough Williams-Ellis, yn adrodd hanes ei fywyd, ac wrth ei hochr mae Highgate, bwthyn ei blentyndod, wedi’i ddodrefnu fel yr oedd ddiwedd y 1800au. Mae wedi’i gladdu yn y pentref.

David Lloyd George

Ar fap y trefi →

Pobl Llanystumdwy

1863–1945

David Lloyd George

Prif Weinidog (wedi’i gofnodi)

Prif weinidog Cymraeg ei iaith rhwng 1916 a 1922, y gosododd ei Gyllideb y Bobl yn 1909 seiliau’r wladwriaeth les.

David Lloyd George

Ar y llinell amser

  1. Prif weinidog o Gymro

    Mae David Lloyd George, a fagwyd yn Llanystumdwy, yn arwain Prydain drwy ddiwedd y Rhyfel Byd Cyntaf.

    Prif weinidog o Gymro

Brwydrau gerllaw

Ffynonellau a darllen pellach

Wikipedia (Saesneg) ↗

Ysgrifennwyd gan Ifan Diweddarwyd ddiwethaf